- Bağlantı kesintileri yalnız dükkândaki modemden değil, altyapı ve sunucu tarafından da kaynaklanabilir.
- Çevrimdışı öncelikli tasarımda ürün listesi ve kurallar cihazda tutulur; okutma ve sepet bağlantıya bağlı kalmaz.
- Veresiye, iade, gün sonu raporları ve fiyat düzenlemesi gibi işlemler tutarlılık için bağlantı bekler.
- Bağlantı gelince bekleyen işler sırayla ve tek kopya olarak gönderilmeli, çakışma kuralı baştan belli olmalıdır.
- Mobil hat ile yedek bağlantı ve modem için kesintisiz güç kaynağı en pratik önlemlerdir.
Bulut tabanlı kasa programları verileri sunucuda tutar. Böylece raporlara telefondan bakabilir, birden çok kasayı aynı stokla çalıştırabilirsiniz. Ama dükkânın internet bağlantısı er ya da geç kesilir: modem arızası, elektrik kesintisi, altyapı çalışması. O anda kasada müşteri bekliyorsa programın ne yaptığı önem kazanır. Bu yazıda çevrimdışı çalışmanın ne demek olduğunu, hangi işlerin bağlantısız sürmesi gerektiğini ve hangilerinin bilerek beklediğini anlatıyoruz.
Kesintiler ne kadar sık yaşanır?
Kesintinin nedeni her zaman dükkândaki modem değildir. Cloudflare'in 2025 yılı değerlendirmesine göre dünya genelinde 174 büyük internet kesintisi gözlendi. Bunların yaklaşık yarısı hükümetlerin bölgesel ya da ulusal kapatmalarıydı; kablo kesikleri, elektrik kesintileri ve kötü hava da öne çıkan nedenler arasındaydı.
Sorun sunucu tarafında da çıkabilir. Uptime Institute'un Mayıs 2025'te duyurduğu yıllık kesinti analizine göre BT ve ağ kaynaklı sorunlar, 2024'teki etkili kesintilerin yüzde 23'ünü oluşturdu; enerji ise önde gelen neden olmayı sürdürdü.
Bu rakamlar dünya geneline ve veri merkezlerine aittir; sizin mahallenizde kesintinin ne sıklıkla yaşanacağını söylemez. Ama şunu açıkça gösterir: bağlantı her an orada olmayabilir ve kasa düzeni buna göre kurulmalıdır.
Çevrimdışı öncelikli kasa ne demek?
Çevrimdışı öncelikli (offline-first) tasarımda program, işini yapmak için gereken bilgiyi cihazın kendisinde tutar. Ürün listesi, fiyatlar, barkodlar ve kampanya kuralları kasaya önceden indirilir. Barkod okutulduğunda program sunucuya sormadan ürünü bulur.
Tarayıcıda çalışan uygulamalarda bunun için "service worker" adı verilen bir arka plan bileşeni kullanılır. MDN belgelerine göre service worker, uygulamanın dosyalarını cihazdaki bir önbelleğe koyabilir ve ağ isteklerini araya girerek karşılayabilir. Aynı belgede "background sync" adlı bir yöntem de anlatılır: uygulama bir işi kaydeder, tarayıcı bağlantı geri geldiğinde o işi çalıştırır.
Kısacası çevrimdışı çalışma iki parçadan oluşur: gereken veriyi önceden cihaza almak ve bağlantı yokken yapılan işi güvenle bekletip sonra göndermek. İkinci parça, birinciden çok daha zordur; çünkü bekleyen işin başka cihazlardaki değişikliklerle çelişmemesi gerekir.
Bağlantı yokken neler sürmeli?
Müşteri kasada beklerken en çok ihtiyaç duyulan şey sepetin kaybolmamasıdır. İyi tasarlanmış bir kasada bağlantı kesilince şunlar çalışmayı sürdürmelidir:
- Barkod okutma ve ürün arama, çünkü ürün listesi cihazdadır.
- Sepete ekleme, miktar değiştirme ve sepeti bekletme.
- Terazi barkodlarının çözülmesi.
- Kampanyaların sepete uygulanması.
- Yaş kontrolü gibi kasada yapılan kural denetimleri.
- Müşteri ekranının güncellenmesi.
Bu liste satışın hazırlık kısmıdır. Ödemenin alınıp satışın kesinleşmesi ise ayrı bir konudur; çünkü para, stok ve mali kayıt o anda oluşur ve bu kayıtların başka sistemlerle uyumlu olması gerekir.
CheckReyon'da bağlantı kesildiğinde ürün listesi cihazda kaldığı için okutma, sepet, bekletilen sepetler, terazi barkodu, kampanyalar ve müşteri ekranı çalışmayı sürdürür, sepet kaybolmaz. Ödeme ise bağlantı gelene kadar kilitlidir; bağlantı dönünce sepet kendiliğinden kaydedilir ve ödeme açılır. Ödemenin de bağlantısız alınıp kuyruğa yazılması, yazarkasa entegrasyonuyla birlikte üzerinde çalışılan bir konudur.
Neler bilerek bağlantı bekler?
Bazı işlemler bağlantısız yapılırsa veriler arasında çelişki çıkar. Bu yüzden bunları bağlantı gelene kadar kilitlemek daha güvenlidir:
- Veresiye ve tahsilat: müşterinin borcu ve limiti güncel olmalıdır. İki kasada aynı anda borç yazılırsa limit aşılabilir.
- İade ve fiş iptali: orijinal satış kaydına ulaşmak gerekir.
- Kasa açılışı, para giriş ve çıkışı, X ve Z raporu: gün sonu rakamlarının tek ve doğru bir kaynağı olmalıdır.
- Ürün, fiyat ve stok düzenlemesi: iki cihazda aynı ürünün fiyatı farklı değiştirilirse hangisinin geçerli olduğu belirsizleşir.
- Raporlar: tüm kasaların satışları sunucuda birleştiği için güncel rapor bağlantı ister.
- Yönetici onayı gerektiren işlemler.
Çevrimdışı çalışma "her şey ya da hiçbir şey" demek değildir. Önemli olan, bağlantı gittiğinde hangi işin sürdüğünün, hangisinin durduğunun ekranda açıkça görünmesidir.
Eşitleme ve çakışma: bağlantı gelince ne olur?
Bağlantısız yapılan işler bir kuyrukta bekler ve bağlantı gelince sunucuya gönderilir. Bu aşamada üç konuya dikkat etmek gerekir:
- Çift kayıt: ağ yavaşken aynı işlem iki kez gönderilebilir. Her işleme benzersiz bir kimlik verilmesi, sunucunun ikinci kopyayı tanıyıp yok saymasını sağlar.
- Sıra: bekleyen işler oluştukları sırayla gönderilmelidir; aksi hâlde stok geçici olarak yanlış görünebilir.
- Çakışma: bağlantı yokken başka bir cihazda fiyat değişmişse hangi fiyatın geçerli olacağı baştan bir kurala bağlanmalıdır.
Bu yüzden çevrimdışı satışı tasarlarken "her şey çalışsın" demek yerine, hangi işin güvenle bekletilebileceğini tek tek seçmek gerekir. Kasa programı seçerken bu kuralların nasıl işlediğini satıcıya sormak, sonradan yaşanacak sürprizleri azaltır.
Yedek bağlantı: mobil hat
Kesintiye karşı en pratik önlem ikinci bir bağlantı yoludur. BTK verilerini aktaran Webtekno haberine göre 2026'nın ikinci çeyreğinde Türkiye'de 79,7 milyon mobil genişbant ve 21,2 milyon sabit genişbant abonesi vardı. Mobil bağlantının bu kadar yaygın olması, telefonun ya da ayrı bir mobil modemin yedek bağlantı olarak hazırda tutulmasını çoğu dükkân için ulaşılabilir kılıyor.
Yedek bağlantıyı kesinti anında kurmaya çalışmak yerine önceden hazırlayın. Telefondan paylaşımın şifresini kasa bilgisayarına bir kez kaydetmek, kesinti anında dakikalar kazandırır.
Elektrik kesintisini unutmayın
Dükkânda elektrik kısa bir süre gidip geldiğinde modem yeniden açılırken bağlantı birkaç dakika kopabilir. Bu süre içinde kasa bilgisayarı da kapanırsa açık sepet ve bekleyen işler risk altına girer. Modem ve kasa bilgisayarını küçük bir kesintisiz güç kaynağına bağlamak, bu kısa kesintileri müşterinin fark etmeyeceği hâle getirir. Kart POS cihazınız şarjlı ya da kendi hattıyla çalışıyorsa onun durumunu da ayrıca kontrol edin.
Son olarak, bağlantı geri geldiğinde ekranda bir uyarı ya da bekleyen iş sayısı görüyorsanız bunun sıfırlandığını görmeden gün sonu raporu almayın. Böylece gün sonu rakamları, bağlantısız geçen dakikalardaki işlemleri de kapsar.
Uygulanabilir adımlar
- Kasa programınızda bağlantı kesilince neyin çalıştığını, neyin durduğunu öğrenin; mümkünse dükkân kapalıyken modemi kapatıp deneyin.
- Yedek bağlantı hazırlayın: telefondan paylaşım ya da ayrı bir mobil modem.
- Modem ve kasa bilgisayarı için kesintisiz güç kaynağı düşünün; kısa elektrik kesintilerinde bağlantı kopmaz.
- Kart POS cihazınızın hangi bağlantıyı kullandığını bankanıza sorun; dükkân internetine bağlıysa kesintiden etkilenir.
- Çalışanlarınıza kısa bir kesinti talimatı verin: sepeti beklet, müşteriye durumu açıkla, bağlantı gelince işlemi tamamla.
- Bağlantı geri geldiğinde bekleyen işlemlerin gönderildiğini ve kasa toplamının doğru olduğunu kontrol edin.
Kaynaklar
Aşağıdaki bağlantılar yazıdaki rakam ve iddiaların dayandığı kaynaklardır; yazı 29 Ekim 2026 itibarıyla hazırlanmıştır. Mevzuat ve uygulamalar değişebilir; karar vermeden önce güncel hâlini kaynağından ya da mali müşavirinizden kontrol edin.